Galileo หาตำแหน่งด้วยสัญญาณเข้ารหัสได้สำเร็จครั้งแรก ระหว่างถูกปลอมสัญญาณ GPS ทดลองจริงที่นอร์เวย์ ปูทางให้มือถือและรถรู้ว่าตำแหน่งที่แสดงเชื่อถือได้

การปลอมสัญญาณดาวเทียมนำทาง หรือ spoofing ทำให้มือถือ รถ โดรน และเรือแสดงตำแหน่งผิดโดยที่ผู้ใช้ไม่รู้ตัว และพบบ่อยขึ้นทั่วโลก ระบบดาวเทียมนำทาง Galileo ของยุโรปเพิ่งพิสูจน์ทางแก้ได้เป็นครั้งแรก เมื่อวันที่ 16 กันยายน 2026 ดาวเทียม Galileo 5 ดวงส่งสัญญาณวัดระยะแบบเข้ารหัสลงมา และเครื่องรับภาคพื้นที่นอร์เวย์และเนเธอร์แลนด์หาตำแหน่งจากสัญญาณนั้นได้สำเร็จ ท่ามกลางการปลอมสัญญาณโดยตั้งใจในงานทดสอบ Jammertest บริการนี้ชื่อ Signal Authentication Service (SAS) จะเปิดให้ใช้ฟรีทั่วโลกหลังผ่านการรับรองในปีหน้า

ดาวเทียมนำทางทุกระบบ ทั้ง GPS ของสหรัฐฯ และ Galileo ของยุโรป ทำงานคล้ายกัน คือดาวเทียมส่งสัญญาณบอกเวลาและตำแหน่งของตัวเอง เครื่องรับคำนวณระยะจากดาวเทียมหลายดวงแล้วหาตำแหน่งตัวเอง ปัญหาคือสัญญาณแบบเปิดให้ทุกคนใช้นั้นไม่มีลายเซ็นยืนยันว่ามาจากดาวเทียมจริง ใครก็สร้างสัญญาณเลียนแบบที่แรงกว่าแล้วหลอกเครื่องรับได้ การรบกวนแบบนี้แบ่งเป็นสองแบบ แบบแรกคือ jamming หรือการกลบสัญญาณจนเครื่องรับหาตำแหน่งไม่ได้ ซึ่งผู้ใช้ยังรู้ตัว แบบที่สองคือ spoofing หรือการปลอมสัญญาณให้เครื่องรับเชื่อว่าอยู่ที่อื่น ซึ่งอันตรายกว่าเพราะไม่มีอะไรเตือน

Galileo แก้ปัญหานี้เป็นสองชั้น ชั้นแรกคือ OSNMA หรือ Open Service Navigation Message Authentication ซึ่งเปิดใช้งานจริงแล้วตั้งแต่ปี 2025 ทำหน้าที่ยืนยันว่า "ข้อความนำทาง" ที่ดาวเทียมส่งมา เช่นตำแหน่งวงโคจรและเวลา มาจากระบบ Galileo จริง คล้ายลายเซ็นดิจิทัลบนเอกสาร ชั้นที่สองคือ SAS ที่เพิ่งทดสอบครั้งนี้ ยืนยันตัว "สัญญาณวัดระยะ" ด้วยการเข้ารหัส ซึ่งเป็นส่วนที่เครื่องรับใช้คำนวณระยะทางจริง เมื่อใช้ทั้งสองชั้นร่วมกัน เครื่องรับจะตรวจจับและปฏิเสธการปลอมสัญญาณได้หลายรูปแบบ

การทดสอบจัดขึ้นในช่วงบ่ายวันที่ 16 กันยายน นานสองชั่วโมง ระหว่างงาน Jammertest ที่เมือง Andøya ประเทศนอร์เวย์ ซึ่งเป็นงานประจำปีที่เปิดให้ผู้ผลิตนำอุปกรณ์นำทางมาทดสอบกับการกลบและปลอมสัญญาณแบบตั้งใจ เครื่องรับที่นอร์เวย์และที่ห้องปฏิบัติการ ESTEC ของ ESA ในเนเธอร์แลนด์หาตำแหน่งได้จากสัญญาณเข้ารหัสของดาวเทียม 5 ดวง นับเป็นการหาตำแหน่งแบบยืนยันตัวตนด้วยสัญญาณพลเรือนครั้งแรกในโลกจริง หัวหน้าฝ่ายวิศวกรรมของโครงการ Galileo ที่ ESA กล่าวว่า การรวมการยืนยันสัญญาณเข้ากับการยืนยันข้อความนำทางจะทำให้ผู้ใช้มั่นใจได้ว่าตำแหน่งที่อุปกรณ์แสดงนั้นเชื่อถือได้

โครงการนี้เป็นความร่วมมือของคณะกรรมาธิการยุโรปที่กำหนดแนวคิด ESA ที่ออกแบบสถาปัตยกรรมและปรับระบบ หน่วยงาน EUSPA ที่จะเป็นผู้ให้บริการ และศูนย์วิจัยร่วม (Joint Research Centre) ที่ร่วมทดสอบ ขั้นต่อไปคือ EUSPA จะตรวจรับและรับรองบริการในปีหน้าก่อนประกาศใช้งานจริง ทั้ง OSNMA และ SAS จะเปิดให้ใช้ฟรีทั่วโลก ซึ่งรวมถึงประเทศไทยที่รับสัญญาณ Galileo ได้อยู่แล้ว และผู้ใช้บริการความแม่นยำสูงของ Galileo ก็จะได้ประโยชน์จากการยืนยันตัวตนนี้ด้วย

สำหรับธุรกิจไทยที่ระบบพึ่งพาตำแหน่งจากดาวเทียม เช่น แอปขนส่งและติดตามรถ ระบบลงเวลาทำงานตามพิกัด การบินโดรนสำรวจ หรือการเกษตรแม่นยำ ข่าวนี้คือสัญญาณให้เริ่มออกแบบระบบที่ไม่เชื่อตำแหน่งแบบหลับหูหลับตา เช่น ตรวจความสมเหตุสมผลของความเร็วและการเปลี่ยนตำแหน่ง ใช้ข้อมูลเสริมจากเครือข่ายมือถือหรือ Wi-Fi และเลือกชิปรับสัญญาณที่รองรับ Galileo OSNMA เมื่อจะเปลี่ยนอุปกรณ์รุ่นใหม่ ทีมงาน Smart Cyber Tech รับพัฒนาแอปมือถือที่ใช้ตำแหน่งและแผนที่ พร้อมออกแบบการตรวจสอบความถูกต้องของพิกัด ปรึกษาได้ที่ แบบฟอร์มติดต่อ