ขั้นตอนทำเกมมือถือหนึ่งเกม ตั้งแต่ไอเดียจนขึ้น App Store และ Google Play: 6 ขั้นที่ผู้จ้างควรรู้ก่อนเริ่มโครงการ

การทำเกมมือถือหนึ่งเกมมี 6 ขั้นหลัก คือ วางแนวคิดและเอกสารออกแบบ ทำต้นแบบเพื่อพิสูจน์ว่าเล่นแล้วสนุก ผลิตงานภาพและเสียง พัฒนาเกมพร้อมระบบหลังบ้าน ทดสอบบนมือถือหลายรุ่น และเปิดตัวพร้อมดูแลต่อเนื่อง ขั้นที่โครงการส่วนใหญ่พลาดไม่ใช่การเขียนโค้ด แต่คือการข้ามขั้นต้นแบบ แล้วไปรู้ตอนท้ายว่าเกมไม่สนุก บทความนี้อธิบายว่าแต่ละขั้นได้อะไร ผู้จ้างต้องเตรียมอะไร และเรื่องที่ต้องตกลงให้ชัดก่อนเริ่ม

ทำไมเกมถึงต่างจากแอปทั่วไป

แอปทั่วไปวัดความสำเร็จจากการใช้งานได้ครบตามที่ออกแบบ แต่เกมต้องวัดจากความรู้สึกของผู้เล่นว่าอยากเล่นต่อหรือไม่ ซึ่งรู้ได้จากการลองเล่นจริงเท่านั้น เกมจึงต้องมีรอบทดลองและปรับมากกว่าแอปทั่วไป และงานภาพ เสียง และระบบหลังบ้าน เช่น การซื้อของในเกม กระดานคะแนน หรือการเก็บสถิติผู้เล่น ต้องวางแผนตั้งแต่แรก ไม่ใช่เติมทีหลัง

6 ขั้นของโครงการเกมมือถือ

ขั้นที่ 1-2: พิสูจน์ความสนุกก่อนลงทุนเต็มที่

ขั้นแรกคือหาวงจรการเล่นหลัก (core loop) หรือสิ่งที่ผู้เล่นทำซ้ำทุกตา เช่น เล่นด่าน ได้รางวัล อัปเกรด แล้วเล่นด่านใหม่ แล้วเขียนลงเอกสารออกแบบเกมให้ทุกฝ่ายเข้าใจตรงกัน จากนั้นทำต้นแบบที่ใช้รูปทรงง่าย ๆ แทนงานภาพจริง เพื่อให้คนลองเล่นเร็วที่สุด ถ้าต้นแบบไม่สนุก การใส่ภาพสวยก็ไม่ช่วย ขั้นนี้คือจุดที่ประหยัดงบได้มากที่สุดของทั้งโครงการ เพราะการเปลี่ยนแนวทางตอนยังไม่มีงานภาพและระบบครบ ถูกกว่าการรื้อตอนใกล้เสร็จหลายเท่า

ขั้นที่ 3-4: ภาพ เสียง และระบบที่ผู้เล่นไม่เห็นแต่ขาดไม่ได้

เมื่อวงจรหลักผ่าน จึงลงทุนกับแนวภาพและเสียงที่สะท้อนแบรนด์ และพัฒนาเกมฉบับเต็มบนเอนจินที่เลือก เช่น Unity ซึ่งนิยมที่สุดสำหรับเกมมือถือ หรือ Godot ซึ่งเป็นโอเพนซอร์ส สิ่งที่มักถูกมองข้ามคือระบบหลังบ้าน ได้แก่ บัญชีผู้เล่นและการบันทึกความคืบหน้า การซื้อของในเกมที่ต้องตรวจสอบกับร้านค้าของ Apple และ Google ระบบโฆษณา และการเก็บสถิติ ว่าผู้เล่นหยุดเล่นที่ด่านไหน ข้อมูลส่วนนี้คือสิ่งที่ใช้ปรับเกมหลังเปิดตัว และถ้าเก็บข้อมูลส่วนบุคคลต้องออกแบบให้สอดคล้องกับ PDPA ตั้งแต่ต้น

ขั้นที่ 5-6: ทดสอบให้ครอบคลุมเครื่องจริง แล้วเปิดตัวแบบมีแผนดูแล

มือถือในตลาดไทยหลากหลายมาก เกมที่ลื่นบนเครื่องรุ่นใหม่อาจกระตุกบนเครื่องราคาประหยัด การทดสอบจึงต้องรวมเครื่องที่ลูกค้าเป้าหมายใช้จริง และควรมีรอบทดสอบแบบปิดกับผู้เล่นกลุ่มเล็กก่อนเปิดทั่วไป บัญชีนักพัฒนาส่วนบุคคลที่เปิดใหม่บน Google Play ต้องผ่านช่วงทดสอบแบบปิดตามเงื่อนไขของ Google ก่อนเผยแพร่ และทั้งสองสโตร์มีการตรวจก่อนขึ้นร้าน ซึ่งบางครั้งต้องแก้แล้วส่งใหม่ จึงควรเผื่อเวลาไว้ หลังเปิดตัว เกมที่อยู่ได้นานคือเกมที่มีอัปเดตและกิจกรรมต่อเนื่อง ดูตัวอย่างการวางแผนตามรุ่นของเอนจินได้ในบทความ Unity 7 กับสิ่งที่ทีมเกมมือถือควรเตรียม

เรื่องที่ต้องตกลงให้ชัดก่อนเริ่ม

1. ความเป็นเจ้าของ ซอร์สโค้ด ไฟล์งานภาพ และเสียงเป็นของผู้จ้างเมื่อจ่ายครบ
2. บัญชีนักพัฒนาของสโตร์ เปิดในชื่อผู้จ้าง เพื่อให้รายได้และเกมอยู่กับเจ้าของจริง
3. ลิขสิทธิ์ของสิ่งที่นำมาใช้ ฟอนต์ เพลง และชุดภาพสำเร็จรูปต้องใช้เชิงพาณิชย์ได้
4. ขอบเขตแต่ละขั้นและการตรวจรับ โดยเฉพาะเกณฑ์ว่าต้นแบบผ่านหรือไม่ผ่าน
5. การดูแลหลังเปิดตัว ใครแก้บั๊ก อัปเดตตามระบบปฏิบัติการใหม่ และดูแลระบบหลังบ้าน

คำถามที่พบบ่อย

ทำเกมมือถือหนึ่งเกมใช้เวลานานแค่ไหน

ขึ้นกับขนาดเกม เกมแคชชวลที่มีวงจรเดียวและด่านไม่มากอาจใช้เวลาไม่กี่สัปดาห์ถึงไม่กี่เดือน ส่วนเกมที่มีระบบออนไลน์ เศรษฐกิจในเกม และเนื้อหาจำนวนมากใช้เวลาหลายเดือนขึ้นไป ขั้นต้นแบบช่วยให้ประเมินเวลาที่เหลือได้แม่นขึ้นมาก

ต้องมีไอเดียครบก่อนคุยกับทีมพัฒนาไหม

ไม่จำเป็น สิ่งที่ควรมีคือเป้าหมายของเกม กลุ่มผู้เล่น และเกมอ้างอิงที่ชอบ ส่วนวงจรการเล่นและเอกสารออกแบบเป็นงานของขั้นที่ 1 ที่ทำร่วมกันได้

เกมสำหรับการตลาดหรือ Gamification ต้องทำครบทุกขั้นไหม

ขั้นตอนเหมือนกันแต่สั้นกว่า เช่น เกมสะสมแต้มหรือเกมแคมเปญในแอปเดิมอาจไม่ต้องขึ้นสโตร์แยก แต่ยังต้องทำต้นแบบให้คนลองเล่น และต้องวางระบบเก็บข้อมูลให้วัดผลแคมเปญได้

ถ้ากำลังวางแผนเกมสำหรับธุรกิจหรือแคมเปญการตลาด ทีมงาน Smart Cyber Tech รับทำเกมมือถือและ Gamification ตั้งแต่ทำต้นแบบให้ลองเล่น ไปจนถึงขึ้นสโตร์และดูแลหลังเปิดตัว ส่วนแอปที่ไม่ใช่เกมดูได้ที่บริการพัฒนาแอปมือถือ นัดคุยได้ที่ แบบฟอร์มติดต่อ